Het gaat om de eerste Europese top onder de regels van het Verdrag van Lissabon, het nieuwe verdrag dat de besluitvorming en de werking van de Europese Unie beter en efficiënter moet maken.

Normaal gezien zou Herman Van Rompuy de vergadering moeten voorzitten, maar de leiders hebben afgesproken dat de Zweedse premier Fredrik Reinfeldt (foto) deze top nog mag voorzitten. Zweden is immers nog tot het einde van het jaar voorzitter van de Europese Unie. Van Rompuy zal tijdens het diner wel een toespraak houden, waarin hij uitlegt hoe hij zijn functie zal invullen en hoe hij de samenwerking ziet met Spanje, dat volgend jaar voor zes maanden voorzitter wordt van de EU. Opmerkelijk is dat de ministers van Buitenlandse Zaken in tegenstelling tot vroeger niet meer aanschuiven aan de onderhandelingstafel. Iets waar velen onder hen "not amused" op reageerden.

Hoog op de agenda staat het standpunt dat de Unie zal nemen in de strijd tegen de opwarming van het klimaat. Volgende week trekken immers alle 27 leiders naar de klimaattop in Kopenhagen. De EU is een van de weinige landen die concrete en wettelijk verplichte klimaatdoelstellingen naar voren heeft geschoven. Tegen 2020 zal er 20 procent minder CO2 worden uitgestoten en moet 20 procent van de energievoorziening hernieuwbaar zijn. Maar de Europese leiders moeten wel nog bepalen hoeveel geld ze willen vrijmaken om arme landen te steunen in de strijd tegen de opwarming van het klimaat.

Op tafel ligt een voorstel om tot 2012 2,5 miljard euro per jaar te investeren. Voor België zou de factuur neerkomen op 50 miljoen euro per jaar. Premier Leterme wou niet kwijt of dit uit het budget van Ontwikkelingssamenwerking moest komen of extra geld zal opgenomen worden in de begroting. Ook zal er een hartig woordje gepraat worden over het aanbod om de uitstoot met 20 procent dan wel met 30 procent te reduceren tegen 2020. De EU belooft om nog verder te gaan in het verminderen van broeikasgassen als andere industrielanden gelijkaardige inspanningen leveren, maar die engagement blijven voorlopig uit.

Sommige Oost-Europese landen en ook Italië zouden wel eens de cijfers opnieuw ter discussie willen stellen.