De Hoge Raad van Justitie -die het gerecht in ons land controleert en adviezen geeft voor een betere werking- heeft haar tuchtonderzoek over de Fortis-affaire afgerond. Vorig jaar bevroor het hof van beroep in Brussel de verkoop van Fortis aan de Franse bankgroep BNP Paribas. Maar de 18de kamer sprak het vonnis uit in de volste chaos. Een van de rechters -Christine Schurmans- meldde zich ziek en werd onder druk gezet door haar twee collega's om het vonnis te tekenen.

Nadien doken er berichten op van politieke inmenging in het dossier die uiteindelijk leidden tot het ontslag van de voltallige regering-Leterme nadat minister van Jusititie Jo Vandeurzen (CD&V, foto boven) eerst verbitterd ontslag had genomen. Volgens de Hoge Raad is er van alles fout gelopen in de rechtsgang. De collega's van Christine Schurmans mochten haar niet op een zijspoor hebben gezet, enkel omdat ze het niet met hen eens was. Maar Schurmans had niet met die onenigheid naar buiten mogen komen. De korpschef moet normaal optreden bij onenigheid, maar volgens de Hoge Raad is zoiets geen goed idee, want de korpschef is zowel baas als tuchtoverste en die twee petten leiden soms tot afgunst en een sfeer van "ons kent ons".

De kabinetten van Leterme en Vandeurzen hebben "ongeoorloofde contacten" gehad met magistraten betrokken in de affaire, maar die hebben volgens de Raad "niet toegegeven" aan enige druk. Het feit dat magistraten van het parket gedetacheerd worden naar de kabinetten, is volgens de Hoge Raad geen goed idee. Zo heeft procureur-generaal van Brussel Marc de le Court proberen tussen te komen in de Fortis-zaak, op vraag van Vandeurzen die bezorgd was over een correcte rechtsgang van het dossier.

Vorige maand rondde de Gentse raadsheer Henri Heimans zijn onderzoek af naar lekken in het Fortis-dossier. In de Fortis-zaak zijn tot op vandaag Christine Schurmans zelf, voorzitter bij Cassatie Yvan Verougstraete en advocaat van de Belgische staat Christian Van Buggenhout in verdenking gesteld. Het Hof van Cassatie beslist volgende maand of de collega's van Schurmans Paul Blondeel en Mireille Salmon samen met hun korpschef Guy Delvoie zich voor een strafrechtbank moeten verantwoorden voor belaging, schriftvervalsing en beroepsgeheim.

Als de Hoge Raad vaststelt dat er geen politieke inmenging is geweest, maar dat er toch sprake was van ongewenste contacten, dan betekent dit dat de conclusies van de Fortis-onderzoekscommissie juist waren. Dat stelt senator Bart Tommelein (Open VLD), die de onderzoekscommissie eerder dit jaar voorzat.

De onderzoekscommissie lijstte toen een aantal "knipperlichten" op, die "vermeden" hadden moeten worden, omdat ze de scheiding der machten in gevaar hebben gebracht. "Ik stel vast dat de onderzoekscommissie haar werk heeft gedaan en de juiste conclusies heeft getrokken", aldus Tommelein.